close
  • zondag 25 oktober
Zorg en Zekerheid

Effe doorpakken dames!

Effe doorpakken dames!

De overgang, veel vrouwen ervaren het als een soort identiteitscrisis. Herma neemt ons tweewekelijks mee door deze periode en windt er geen doekjes om.
(mannen, lees mee)

In de fase van de menopauze ofwel overgang heb je het gevoel in een soort rollercoaster te zitten. Worstel je door deze periode heen. Het leidt uiteindelijk tot een gevoel van geluk en tevredenheid. Heus!

Na alle hormoonschommelingen, opvliegers, extra kilo’s buikvet en de onvermijdelijke rimpels, storten we ons nu in het fenomeen stemmingswisselingen. Ik bedoel dan van die stemmingen die je zo aan kunnen vliegen. ‘Himmelhoch jauchzend, zum Tode betrübt’. Dit zinnetje uit een toneelstuk van Goethe is in ieder geval wel op mij van toepassing. Het ene moment groeien de bomen tot in de hemel en het volgende moment zie ik het gewoon niet meer zitten, gaat mijn hart sneller kloppen en komen de waterlanders te pas en te onpas. Er is veel onderzoek gedaan de laatste jaren en deze gevoelens kun je blijkbaar al krijgen voor je überhaupt in de menopauze raakt. Herken ze en denk niet dat je overspannen raakt. Het zit deze keer echt niet tussen je oren (nou ja, eigenlijk ook weer wel), je stevent niet af op een burn-out, maar dit proces speelt zich af in je lijf.

Schuldig dat ik zonder make up de deur uit ben gegaan (slons die je bent)

Daarom zullen, in het ergste geval, gevoelens van irritatie, verdriet en intenste vreugde, deel van je dagelijkse leven uit gaan maken als je de vijftig bent gepasseerd. Abrupte wisselingen in je humeur of paniekaanvallen die je zelf niet kunt plaatsen. Pijn op de borst, hartkloppingen, hoofdpijn of hyperventilatie horen hier helaas bij. Als je gevoelig bent voor angsten zou je zo maar kunnen flauwvallen. Je lichaam maakt je duidelijk dat het met rust gelaten wil worden. Dat stemmetje in je binnenste wil ook niet meer luisteren naar anderen. Je wilt zelfs niet meer voor Jan en alleman zorgen.
Tijdens deze periode van het alleen maar met rust gelaten willen worden, ervaar ik (heel tegenstrijdig) al deze gevoelens als ongepast en overdreven en raak ik op een dergelijk moment compleet mijn balans kwijt. Wat voel ik? Naast agressie, nervositeit, melancholie, verdriet, blijdschap en vergeetachtigheid voel ik me vooral schuldig. Schuldig dat ik niet het zonnetje in huis ben. Schuldig dat ik geen aandacht schenk aan mijn omgeving. Schuldig dat ik zonder make up de deur uit ben gegaan (slons die je bent) en schuldig omdat ik weer dat extra glas wijn heb ingeschonken. Sommige vrouwen voelen hun libido dalen en drogen compleet op, letterlijk en figuurlijk. Ze willen losbreken van de gevestigde orde. Worden recalcitrant. Sommige knippen hun lange haar tot een kort koppie en gaan op pad op vreemd-kleurige gympen met een lekker jong ding. Het liefst in een T-shirt met de tekst F*** I am Fifty… Beheers je! Al met al is dit gewoon een tijdelijk gevoel van ellende.

In de jaren zeventig zaten de vijftigplussers massaal aan de sherry. Nu kun je Bikram Yoga gaan doen

Waarom voel ik me de hele dag schuldig? Nou… hormonen! Er is al genoeg over gezegd maar het speelt zich wederom voor een groot gedeelte af tussen je oren: pijnappelklier, hypofyse en hypothalamus. Dit heeft een effect op je mentale toestand en is niet handig als je kinderen het huis verlaten, je opdraait voor de zorg voor je ouders, vrienden en vriendinnen ongeneeslijk ziek worden en je ook nog zoals ik zonder werk zit. Ik kan je vertellen dat je dan helemaal niet meer het gevoel hebt er bij te horen. Zwaar te verteren. Ik voelde (en voel me nog steeds) kwetsbaar op allerlei vlakken. Ik heb het gevoel er bij te bungelen met mijn rammelende eierstokken, zonder een essentieel aandeel in deze maatschappij te hebben. Het voordeel is dat ik ruimschoots de tijd heb om die opvliegers en stemmingswisselingen te verwerken. In de jaren zeventig zaten de vijftigplussers massaal aan de sherry. Nu kun je Bikram Yoga gaan doen.

Als je dan uiteindelijk weet wat de boosdoeners zijn van deze stemmingswisselingen, hormonen dus, kun je jezelf kwijtraken, maar je kunt ook proberen te snappen dat je jezelf ook weer terug gaat vinden. Zoek in ieder geval iets wat voor jou werkt. Regelmatig bewegen (verhoging van je serotonine-niveau en dus beter slapen), aanpassing van je dagelijkse dieet of hormonen slikken kunnen werken. Ga iets doen waar je energie van krijgt en geef stress geen kans. Zorg ook voor voldoende daglicht. Ik ga na een dag binnen zitten vaak fietsend of lopend mijn dagelijkse boodschappen doen. Praatje met de buurman en de vrolijke kassière maken mijn dag weer goed. Je beweegt ook nog eens en stimuleert je bloedsomloop. Geniet dan heel simpel eens van de wind in je haren. Denk aan je ademhaling. Zuig naar binnen die frisse lucht. Maak je hoofd leeg. Ik ben in de gelukkige omstandigheid dat mijn partner altijd een luisterend oor heeft en mijn vriendinnen vrijwel allemaal om de hoek wonen. Samen huilen of lachen lucht op. Wees wat minder kritisch. Een middagje shoppen of de één of andere workshop volgen, geeft een hoop energie. Zelfspot maakt het allemaal een beetje minder zwaar. Lach om je tekortkomingen, lach om je rode gevlekte nek. Plan stiekem een middagdutje in. Als je ziet dat je vriendin ook een rode kop en een natte bovenlip krijgt, snap je dat je niet alleen bent. Geef haar een vette knipoog. Trek je niet terug door je eeuwig lijkende vermoeidheid. Dan versterk je alleen maar die negatieve spiraal. Het maakt het gevoel van acceptatie (daar is het codewoord weer) makkelijker. Zwem vooral lekker met de stroom mee, verwen jezelf regelmatig.

Geen plakstrips van maandverband aan je schaamhaar

Als je erg kritisch op jezelf bent en was, had je vroeger misschien al een hekel aan jezelf, een slecht zelfbeeld dus, en loop je kans op een problematische overgang. Zoek hulp. Als je je weg zelf niet kunt vinden, als je echt niet om jezelf kunt lachen, laat je dan niet verleiden om allerlei middeltjes van kwakzalvers te kopen, maar maak altijd een beginnetje bij je huisarts. Misschien kan hij of zij door middel van bloedonderzoek en een goed gesprek je al een eind op weg helpen. Sluit uit of je schildklier of bijnierproblemen hebt. Haal je gezondheid niet uit een potje supplementen bij de drogist.

Is er dan helemaal niets positiefs te melden in deze laatste route naar de eeuwige jachtvelden? Ja, zeker wel. Er is leven na de overgang. Onze voorouders werden maar gemiddeld vijftig jaar. Wij redden makkelijk de tachtig. Voor ons is vijftig het nieuwe veertig. De menstruaties gaan weg om nooit weer terug te komen. Geen gedoe meer met doorlekkende tampons. Geen plakstrips van maandverband aan je schaamhaar. Geen bevallingen meer. Zo langzamerhand heb je de wijsheid in pacht. En ja, ook dat buikje en die extra vijf kilo’s. Maar wij dragen geen bloemetjesjurken en watergolfkapsels, wij spelen met onze vrouwelijkheid. Leef je leven, het is veel te leuk!

Geschreven door: Herma Westerdiep